Jak analizować dramat?

Dramaty bardzo często sprawiają uczniom problemy interpretacyjne, zwłaszcza jeżeli ich fragment pojawia się na egzaminie maturalnym, jednak niesłusznie.

Wystarczy zapamiętać kilka najważniejszych wskazówek, według których należy analizować tekst dramatyczny – i już nigdy więcej nie sprawi nam to problemu.

  1. Określ, gdzie i kiedy rozgrywa się akcja:

– czy w utworze określony jest czas akcji? czy bohaterowie podają, kiedy rozgrywa się akcja? czy w didaskaliach są informacje o czasie akcji? czy jakieś szczegóły, np. rekwizyty, stroje, sugerują czas akcji? czy jest to czas historyczny, realistyczny czy abstrakcyjny?

– czy można określić miejsce akcji? jakie są cechy charakterystyczne tego miejsca? czy jest to miejsce przypadkowe, czy może specjalnie wybrane? dlaczego? czy jest to miejsce konkretne czy abstrakcyjne?

  1. Spróbuj zrekonstruować wydarzenia:

– co się dzieje?

– o czym rozmawiają bohaterowie?

– co jest istotą konfliktu/intrygi?

– czy przedstawione w utworze wydarzenia są prawdopodobne?

– jakie znaczenie dla rozwoju akcji w dramacie ma analizowany fragment?

  1. Scharakteryzuj bohaterów występujących w tekście:

– kim są bohaterowie występujący w scenie/scenach/utworze?

– jakie są między nimi relacje?

– jakimi zasadami się kierują?

– jakie cechy bohaterów można wyodrębnić?

– czym się interesują?

– na kim/czym im szczególnie zależy?

– czy ujawniają swoje zamiary?

– jakim językiem się posługją?

– czy wspominają inne postaci występujące w dramacie? o kim mówią? jaki jest ich stosunek do innych bohaterów?

  1. Określ konwencję dominującą w dramacie:

– czy w utworze występuje tragizm?

– czy w utworze występuje komizm? w jakiej odmianie?

– czy mamy do czynienia z groteską?

– czy tekst utrzymany jest w konwencji patosu czy codzienności?

– czy mamy do czynienia z realizmem czy z fantastyką?

– czy utwór jest czysty pod względem rodzajowym?

  1. Odszukaj konteksty interpretacyjne:

– czy tekst nawiązuje do innych dzieł literatury lub sztuki? do jakich?

– czy tekst jest silnie osadzony w konkretnej stylistyce? w jakiej?

– czy tekst nawiązuje do konkretnej sytuacji historycznej? do jakiej?

– czy biografia autora ma wpływ na ukształtowanie tekstu?

– czy są to nawiązania jawne czy aluzje?

Stosując się do powyższych wskazówek, bez problemu zanalizujesz, dokonasz interpretacji tekstu dramatycznego, zarówno na lekcjach języka polskiego, jak i na egzaminie maturalnym. Powodzenia!

Oceń

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.